{"id":18771,"date":"2021-07-18T21:39:05","date_gmt":"2021-07-18T20:39:05","guid":{"rendered":"https:\/\/sudurras.fo\/?p=18771"},"modified":"2021-07-18T21:39:05","modified_gmt":"2021-07-18T20:39:05","slug":"fyrsta-vatnrikna-elverk-i-foroyum","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sudurras.fo\/?p=18771","title":{"rendered":"Fyrsta vatnrikna elverk \u00ed F\u00f8royum"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Poul Andreasen skrivar<\/strong><\/em><\/p>\n\n\n\n

S\u00f8gan um elektrisitet \u00ed Su\u00f0uroynni \u00ed 100 \u00e1r, vi\u00f0 serligum denti \u00e1 tey fyrstu \u00e1rini<\/strong><\/p>\n\n\n\n

18. juli v\u00f3ru 100 \u00e1r s\u00ed\u00f0ani v\u00e1gbingar fingu elektriskt lj\u00f3s. Hetta var, sum vera man, ein st\u00f3rur dagur, serliga fyri v\u00e1gbingar, at teir sum teir fyrstu \u00ed F\u00f8royum fingu elektrisitet vi\u00f0 vatnmegi. Undirt\u00f8kan var fr\u00e1 fyrsta degi g\u00f3\u00f0, n\u00f3gv tey flestu h\u00fasini fingu elektrisitet beinanvegin, hini fylgdu skj\u00f3tt aftan\u00e1.<\/p>\n\n\n\n

Bygdin V\u00e1gur<\/strong>
N\u00fa var ta\u00f0 solei\u00f0is \u00ed V\u00e1gi, at eingir torvhei\u00f0ar v\u00f3ru til bygdina, og v\u00e1gbingar m\u00e1ttu skera torv \u00ed sumbiarhaganum fyri eina l\u00edtla sams\u00fdning. Hetta var so uttanhanda.<\/p>\n\n\n\n

Alt mannf\u00f3lki\u00f0 \u00ed g\u00f3\u00f0um \u00e1rum var til skips, so ta\u00f0 var konuf\u00f3lki\u00f0, sum m\u00e1tti arbei\u00f0a torvi\u00f0. Langur vegur var at fara, og alt m\u00e1tti f\u00f8rast til bygdina vi\u00f0 b\u00e1ti. Undir fyrra kr\u00edgnum var ringt at f\u00e1a kol, eitt sindur fekst t\u00f3 \u00far Onglandi. \u00cd t\u00ed\u00f0ini undir og serliga beint eftir fyrra heimsbardaga f\u00f3ru allar v\u00f8rur n\u00f3gv upp – har\u00edmillum eisini kol og petrolium. So tankin um at f\u00e1a eitt elektrisitetsverk kom t\u00e1 r\u00e6ttuliga fram.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

\"\"
V\u00e1gur \u00ed 1930-unum<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

V\u00e1gur var um hesa t\u00ed\u00f0ina ein bygd \u00ed v\u00f8kstri, og klippfiskaturkingin var t\u00e1 \u00ed st\u00f8\u00f0ugum v\u00f8kstri. Men mangan var ve\u00f0ri\u00f0 svikaligt til \u00fatiturking, regn kundi koma og oy\u00f0ileggja heilar fiskabrei\u00f0ingar. Roynt var\u00f0 onkusta\u00f0ni at turka inni vi\u00f0 kolovnum, men ta\u00f0 kundi ikki vera tann endaliga loysnin.<\/p>\n\n\n\n

Ver\u00f0ur hugt at f\u00edggjarligu s\u00ed\u00f0uni, s\u00e6st, at V\u00e1gs kommuna var v\u00e6l fyri. Vi\u00f0 teimum skattainnt\u00f8kum, sum bygdin hev\u00f0i t\u00e1, var hon v\u00e6l f\u00f8r fyri at fara undir at byggja eitt elektrisitetverk fyri tann pr\u00eds, sum norski verkfr\u00f8\u00f0ingurin H\u00e5kon Blaauw seg\u00f0i, at elektrisitetverki\u00f0 kundi byggjast fyri. T\u00e6r f\u00edggjarligu treytirnar v\u00f3ru solei\u00f0is til sta\u00f0ar, og ta\u00f0 s\u00e6st \u00e1 \u00f8llum br\u00f8gdum, at teir hava ta\u00f0 upp\u00e1, at elektrisitetverki\u00f0 f\u00edggjarliga ikki var naka\u00f0 vandam\u00e1l, tv\u00f8rtur\u00edm\u00f3ti vildi ta\u00f0 geva bygdini g\u00f3\u00f0a innt\u00f8ku. \u00cd einum yvirliti hj\u00e1 kommununi yvir innt\u00f8kur hj\u00e1 skattgjaldarunum \u00ed bygdini s\u00e6st, at serliga keypmenn og rei\u00f0arar tjentu n\u00f3gvar pengar. Skuldin hj\u00e1 kommununi var pr 1\/10 1920 um 40.000 kr\u00f3nur, sum so gott sum alt var l\u00e1n til ger\u00f0 til vegarbei\u00f0i \u00ed bygdini. Harafturat hev\u00f0i kommunan so l\u00e1nt 640 000 kr\u00f3nur til elektrisitetverki\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

Skatta\u00e1l\u00edkningin fyri 1919 var 27.000 kr\u00f3nur, \u00edrokna\u00f0 \u00fatrei\u00f0slur \u00ed sambandi vi\u00f0 d\u00fdrt\u00ed\u00f0arveitingar. Tali\u00f0 av skattgjaldarum \u00ed kommununi var 319. Skattaevnini v\u00f3r\u00f0u mett sum heilt g\u00f3\u00f0, og s\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 metti, at \u00edb\u00fagvararnir \u00ed bygdini v\u00f3ru f\u00f8rir fyri at bera eina st\u00f8rri skattabyr\u00f0i, enn teir h\u00f8vdu gj\u00f8rt higartil .<\/p>\n\n\n\n

Yvirliti\u00f0 yvir skattgjaldarar (319) og innt\u00f8ku, b\u00fdtt eftir vinnu var:<\/p>\n\n\n\n

12 rei\u00f0arar \u00ed me\u00f0al 12.500 kr.                 tils. 150.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

12 handilsmenn \u00ed me\u00f0al 20.833 kr.         tils. 250.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

45 handverkarar \u00ed me\u00f0al 3.111 kr.           tils. 140.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

200 fiskimenn \u00ed me\u00f0al 2.000 kr.              tils. 400.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

50 arbei\u00f0smenn \u00ed me\u00f0al 1.200 kr.           tils.   60.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

\u00dat fr\u00e1 hesum t\u00f8lum var solei\u00f0is eingin ivi um, at serliga t\u00e6r h\u00f8gu innt\u00f8kurnar – ein handilsma\u00f0ur \u00ed me\u00f0al tjenti 10 fer\u00f0ir so n\u00f3gv sum ein f\u00edskima\u00f0ur – kundu bera eina v\u00e6l st\u00f8rri skattabyr\u00f0i. <\/p>\n\n\n\n

Oddama\u00f0urin fyri elektrisitetinum var Petur \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum<\/strong>
Hann sat sum forma\u00f0ur \u00ed kommununi, ella \u00bbforstandarskapinum\u00ab, sum ta\u00f0 var kalla\u00f0, hesi \u00e1rini, og einki er at taka seg aftur \u00ed, at hann var\u00f0 tann \u00edtasti til at f\u00e1a hesa st\u00f3r\u00e6tlan setta \u00ed verk. Og sum fr\u00e1lei\u00f0 fekk hann stu\u00f0ul fr\u00e1 allari bygdini. \u00cd kommunust\u00fdrinum t\u00e1 s\u00f3tu: Magnus Dahl \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum, Petur Dahl \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum, Johan Mortensen \u00e1 Marknoyri, Johan Nols\u00f8e \u00e1 Marknoyri og Jaspur Hjelm \u00e1 L\u00f8\u00f0hamri.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Petur Dahl \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Fleiri fundir v\u00f3ru \u00ed bygdini, \u00ed \u201eValenzia\u201c, pakkh\u00fasinum hj\u00e1 Magnusi Veyhe, og a\u00f0rasta\u00f0ni, um elektrisitetverki\u00f0. V\u00e1gs kommuna var sum fyrr nevnt, t\u00e1 v\u00e6l fyri f\u00edggjarliga, fiskapr\u00edsirnir v\u00f3ru g\u00f3\u00f0ir, n\u00f3gv arbei\u00f0i var \u00ed bygdini, b\u00e6\u00f0i h\u00f8gur og l\u00e1gur tjenti v\u00e6l av peningi, og t\u00ed hev\u00f0i kommunan g\u00f3\u00f0ar skattainnt\u00f8kur; og \u00fatrei\u00f0slurnar v\u00f3ru ikki serliga n\u00f3gvar. Sum vera man, v\u00f3ru ta\u00f0 t\u00f3 fleiri, sum iva\u00f0ust \u00ed at binda kommununa fyri fleiri hundra\u00f0 t\u00fasund kr\u00f3nur, sum eitt elektrisitetverk f\u00f3r at kosta. Men s\u00f3knarst\u00fdrislimirnir, og serliga Petur \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum, dugdu v\u00e6l at tosa fyri hesi st\u00f3r\u00e6tlan, sum ta\u00f0 j\u00fa var, og fyri tann st\u00f3ra t\u00fddning, sum eitt elektrisitetverk f\u00f3r at f\u00e1a fyri bygdina og menningina \u00ed bygdini. Torv var einki \u00ed bygdini, olja og kol var d\u00fdrt, men vatni\u00f0 \u00far v\u00f8tnunum nor\u00f0uri \u00ed haga kosta\u00f0i einki. Og serliga vi\u00f0v\u00edkjandi t\u00ed f\u00edggjarliga, ta\u00f0 \u00f3r\u00f3gva\u00f0i ikki s\u00f8rt. Men hetta at sleppa fr\u00e1 torvarbei\u00f0inum, at f\u00e1a \u00fatr\u00f3\u00f0rarb\u00e1tarnar hiva\u00f0ar heim \u00e1 Ei\u00f0i\u00f0 vi\u00f0 elektrisitet og onnur g\u00f3\u00f0 lyftir, viga\u00f0u so n\u00f3gv, at sum fr\u00e1 lei\u00f0, t\u00f3ku tey flestu undir vi\u00f0 \u00e6tlanini um at byggja eitt elektrisitetverk.<\/p>\n\n\n\n

Sum ta\u00f0 stendur \u00ed Elektrisitetst\u00e1ttinum:<\/p>\n\n\n\n

\u00c1 kommunukant\u00f3rinum ein lampa hekk,
roykur og s\u00f3t av henni gekk.<\/p>\n\n\n\n

Br\u00e1dliga ta\u00f0 \u00far Johan Nols\u00f8e let:
Gud g\u00e1vi vit h\u00f8vdu elektricitet.<\/p>\n\n\n\n

Petur st\u00f3\u00f0 upp, sl\u00f3 nevan \u00ed bor\u00f0,
\u00bbhetta\u00ab, hann seg\u00f0i, \u00bbv\u00f3ru fyndaror\u00f0\u00ab.<\/p>\n\n\n\n

\u00c1 fyrstu s\u00ed\u00f0u \u00ed Dimmu st\u00f3\u00f0,
til F\u00f8roya var komin ingeni\u00f8r Blaauw<\/p>\n\n\n\n

\"\"
\u00cd L\u00e1gab\u00f8 og H\u00f8gab\u00f8 1926<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Men tankin um at f\u00e1a elektrisitet \u00ed F\u00f8royum er eldri enn so. F\u00f8royingar, sum h\u00f8vdu veri\u00f0 uttanlands og s\u00e6\u00f0 ta st\u00f3ru menning, sum har var, hava uttan iva hugsa\u00f0 um teir \u00f3n\u00fdttu m\u00f8guleikarnar, sum v\u00f3ru \u00ed vatnmegini \u00ed \u00e1um og v\u00f8tnum. Meira enn 20 \u00e1r \u00e1\u00f0renn elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni f\u00f3r \u00ed gongd, sendu tveir havnarmenn, Chr. M. Christiansen, Kristian hj\u00e1 Ludda vanliga nevndur, og Napoleon Andreasen, Poli \u00ed Dali vanliga nevndur, inn ums\u00f3kn til T\u00f3rshavnar kommunu um at kunna n\u00fdta Havnar\u00e1 sum vatnmegi til eitt elektrisitetverk \u00ed Havn. Teir skriva stutt og greitt: \u201eHermed tillader vi os at andrage om den \u00e6rede Kommunalbestyrelses Tilladelse til at anl\u00e6gge elektrisk Belysning i Thorshavn samt til at benytte Thorshavn Elv som Drivkraft til samme \u201c M\u00e1li\u00f0 var\u00f0 sent f\u00fatanum til umm\u00e6lis. Hann sigur \u00ed umm\u00e6lisskrivinum til kommununa, at hann pers\u00f3nliga gekk inn fyri \u00e6tlanini, men hann metti ums\u00f3knina ov stuttor\u00f0a\u00f0a til at vi\u00f0gera, og harafturat var ta\u00f0 neyvan kommunan, sum hev\u00f0i heimild til at loyva at n\u00fdta vatni\u00f0 \u00ed Havnar\u00e1. Men meira hendi ikki \u00ed hesum m\u00e1li.<\/p>\n\n\n\n

Tann st\u00f3ri hugsj\u00f3narma\u00f0urin \u00d3lavur \u00e1 Heygum \u00ed Vestmanna s\u00f8kti longu \u00ed 1907 l\u00f8gtingi\u00f0 um l\u00e1n til at byggja eitt el-verk \u00ed Vestmanna. \u00c6tlanin var at br\u00faka vatn \u00far Foss\u00e1 sum dr\u00edvmegi, men hann fekk ikki tann stu\u00f0ul, sum ney\u00f0ugur var. So hetta kom at b\u00ed\u00f0a \u00ed n\u00f3gv \u00e1r.<\/p>\n\n\n\n

Arbei\u00f0i\u00f0 fer \u00ed gongd<\/strong>
\u00cd 1919 fer\u00f0a\u00f0ist tann norski verkfr\u00f8\u00f0ingurin Haakon Blaauw runt um \u00ed F\u00f8royum og kanna\u00f0i \u00e1ir, fossar og v\u00f8tn, og gj\u00f8rdi fr\u00e1grei\u00f0ing um, hv\u00f8rjir m\u00f8guleikar v\u00f3ru at f\u00e1a vatn sum dr\u00edvmegi til framlei\u00f0slu av elektriskum streymi. Saman vi\u00f0 einum \u00f8\u00f0rum norskum verkfr\u00f8\u00f0ingi, S\u00e6tersmoen, gj\u00f8rdi hann eina \u00e6tlan um vatnorku\u00fatbyggingina \u00ed F\u00f8royum. Eftir teirra \u00e6tlan kom henda vatnorku\u00fatbygging at kosta einar 10 mill kr. Men n\u00f3gv \u00e1r komu at ganga, \u00e1\u00f0renn henda \u00e6tlan var\u00f0 sett \u00ed verk.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
H\u00e5kon Blaauw<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Petur \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum var eisini \u00ed Noregi og kanna\u00f0i vi\u00f0urskiftini har. T\u00e1 f\u00f3lk spurdu eftir Peturi, skuldi Magnus siga: \u00bbPetur br\u00f3\u00f0ir var \u00ed Norra. N\u00fa skuldi hann l\u00e6ra v\u00e1gbingar at k\u00f3ka vi\u00f0 vatni, kanska hann eisini fer motorarnar (b\u00e1tarnar, teir gr\u00f8nu) at ganga vi\u00f0 vatni.\u00ab<\/p>\n\n\n\n

Fari\u00f0 var \u00ed holt vi\u00f0 fyrireikingarnar beinanvegin, og ta\u00f0 gekk skj\u00f3tt fyri seg. Ta\u00f0 var \u00bbAnl\u00e6gskompagniet\u00ab \u00ed Bergen, sum st\u00f3\u00f0 fyri arbei\u00f0inum. Verkfr\u00f8\u00f0ingarnir v\u00f3ru tr\u00edggir: Blaauw, Platov og Dale, og fleiri a\u00f0rir nor\u00f0menn v\u00f3ru her eisini, og teir b\u00fa\u00f0u \u00ed eini barakk, sum var\u00f0 sett upp nor\u00f0uri vi\u00f0 Biskupskelduna. Maturin og ta\u00f0, sum teimum t\u00f8rva\u00f0i til h\u00fasarhaldi\u00f0, var\u00f0 reitt nor\u00f0ur \u00e1 hestbaki.<\/p>\n\n\n\n

Teir nor\u00f0menn hildu \u00ed fj\u00f8llini \u00fat,
teir h\u00f8vdu vi\u00f0 s\u00e6r b\u00e1\u00f0i borar og kr\u00fat.<\/p>\n\n\n\n

Kj\u00e6sbo so til verki\u00f0 sprakk,
at leggja skinnarar og byggja barakk.<\/p>\n\n\n\n

Tey fyrstu skotini lj\u00f3\u00f0a\u00f0u hv\u00f8ll,
tey r\u00f3ku burtur risar og tr\u00f8ll<\/p>\n\n\n\n

Fyri at f\u00e1a mest m\u00f8guligt av vatni, var\u00f0 ein tunnil upp\u00e1 160 metrar gj\u00f8rdur \u00far Mittvatni og \u00fat \u00e1 Ryskihamar. Mittvatni\u00f0 skuldi vera at taka til, t\u00e1 ov l\u00edti\u00f0 var av vatni \u00ed Ryskivatni. Ein l\u00faka er fyri Mittvatninum, hon ver\u00f0ur latin upp, t\u00e1 vatntrot er \u00ed Ryskivatni. Ein st\u00f3r byrging var\u00f0 gj\u00f8rd fyri Ryskivatn fyri at samla sum mest av vatni. \u00dar Ryskivatni v\u00f3r\u00f0u r\u00f8r l\u00f8gd oman \u00ed Botn til sj\u00e1lvt elverki\u00f0. T\u00e1 tunnilin millum Mittvatn og Ryskivatn var\u00f0 bor\u00f0a\u00f0ur, var\u00f0 sprongt av Ryskihamri inn undir Mittvatn. T\u00e1 komi\u00f0 var inn m\u00f3ti botninum \u00e1 Mittvatni, m\u00e1tti l\u00f8\u00f0ast so miki\u00f0, at eingin ivi skuldi vera um, at skoti\u00f0 kom \u00edgj\u00f8gnum, t\u00ed annars var ringt at koma \u00ed tunnilin aftur. Henda seinasta l\u00f8\u00f0ingin var so miki\u00f0 sterk, at hol kom \u00e1, og vatni\u00f0 \u00far Mittvatninum fossa\u00f0i gj\u00f8gnum tunnilin so skj\u00f3tt og vi\u00f0 so st\u00f3rari megi, at eftir stuttari l\u00f8tu var vatni\u00f0 t\u00f8mt, og tilsvarandi fyltist Ryskivatn so miki\u00f0, at vatni\u00f0 floymdi yvir byrgingina og oman gj\u00f8gnum hagan, m\u00f3ti sj\u00e1lvum verkinum \u00ed Botni, men til alla lukku, rakti hesin vatnstreymur ikki sj\u00e1lvt verki\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

So gott sum alt tilfari\u00f0 til verki\u00f0 f\u00f3r av Ei\u00f0inum. Gar\u00f0amenn \u00e1ttu eina lossijakt, nevnd \u00bbSt\u00f3rib\u00e1tur\u00ab. Henda jaktin var\u00f0 n\u00fdtt til at f\u00f8ra tilfari\u00f0 \u00ed Botn. R\u00f8rini v\u00f3r\u00f0u sleipa\u00f0 av Ei\u00f0inum og nor\u00f0ur. Segld\u00fakur var\u00f0 settur fyri endarnar. Alt hetta tilfar var\u00f0 so fingi\u00f0 \u00ed land nor\u00f0uri \u00ed Botni. Skinnarar v\u00f3ru lagdir ni\u00f0an gj\u00f8gnum hagan, og eftir hesum skinnarum v\u00f3r\u00f0u r\u00f8rini hiva\u00f0, h\u00e1la\u00f0, ni\u00f0an gj\u00f8gnum hagan vi\u00f0 einum sp\u00e6li \u00ed erva.<\/p>\n\n\n\n

Loyvi\u00f0 til alt hetta arbei\u00f0i\u00f0 fekk Elektrisitetsverki\u00f0 fr\u00e1 eigarunum \u00ed Botn- og Bjarghaga. Hetta loyvi er fr\u00e1 2. nov. 1919.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Obligati\u00f3n fr\u00e1 1926<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Elverksst\u00f8\u00f0in \u00ed Botni<\/strong>
Ni\u00f0ri \u00ed Botni var\u00f0 sj\u00e1lv st\u00f8\u00f0in bygd, hon var\u00f0 stoypt upp \u00ed tveimum l\u00f8gum fyri betur at bj\u00e1lva. \u00cd st\u00f8\u00f0ini v\u00f3r\u00f0u settar upp tv\u00e6r turbinur 400 HK hv\u00f8r, t\u00e6r v\u00f3ru fr\u00e1 A\/S Myrens Verksted \u00ed Kristiania (Oslo), og pl\u00e1ss var fyri eini tri\u00f0ju eisini.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Elverki\u00f0 \u00ed Botni<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Turbinurnar koyrdu 1.000 sn\u00faningar um minuttin, og t\u00e6r v\u00f3ru mettar at geva 400 HK vi\u00f0 eini fallh\u00e6dd upp\u00e1 206 metrar, t\u00e6r h\u00f8vdu automatiskan oljutryksregulator, sum hev\u00f0i ein l\u00edtlan elektromotor, sum kundi ver\u00f0a fjarst\u00fdrdur fr\u00e1 apparat-talvuni \u00ed maskinh\u00f8llini Veksulstreymsgeneratorarnir, sum v\u00f3ru upp\u00e1 340 kva hv\u00f8r, v\u00f3r\u00f0u kopla\u00f0ir beinlei\u00f0is til turbinurnar og til magnetiseringsdynamoir, og teir v\u00f3ru bygdir til 6 600 volt.<\/p>\n\n\n\n

Her kann ver\u00f0a nevnt, at upprunaliga var \u00e6tlanin umframt st\u00f8\u00f0ina \u00ed Botni eisini at byggja eina minni st\u00f8\u00f0 onkusta\u00f0ni uppi vi\u00f0 Mittvatni\u00f0, men helst vegna d\u00fdrt\u00ed\u00f0ina var\u00f0 henda \u00e6tlan slept. Hetta var \u00ed november 1919. T\u00e1 metti Blaauw verkfr\u00f8\u00f0ingur, at bara tann ni\u00f0ara st\u00f8\u00f0in (t v s tann \u00ed Botni) \u2013 sum var mett at veita eina megi av 730 hestakreftum \u2013 f\u00f3r at kosta 535 000 kr.<\/p>\n\n\n\n

T\u00e1 i\u00f0 elverki\u00f0 st\u00f3\u00f0 li\u00f0ugt \u00ed 1921, var l\u00e1nt\u00f8kan henda:<\/p>\n\n\n\n

1) L\u00e1n fr\u00e1 privatum            kr. 170.000<\/p>\n\n\n\n

2) L\u00e1n fr\u00e1 privatum            kr.   86.000<\/p>\n\n\n\n

3) Sparikassal\u00e1n                 kr. 150.000<\/p>\n\n\n\n

4) Statsl\u00e1n                          kr. 370.000<\/p>\n\n\n\n

5) Statsl\u00e1n                          kr.   90.000<\/p>\n\n\n\n

L\u00e1n tilsamans                     kr. 866.000<\/p>\n\n\n\n

og \u00f3goldnar rokningar       kr.   53.417<\/p>\n\n\n\n

Tilsamans                           kr. 919.417<\/p>\n\n\n\n

\"\"
\u00cd Botni<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

 <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Seth\u00fasini \u00ed Botni<\/strong>
H\u00fasini \u00ed Botni v\u00f3r\u00f0u bygd, beinanvegin fari\u00f0 var\u00f0 undir at byggja elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni. \u00c1\u00f0renn elektrisiteti\u00f0 kom, var komf\u00fdrur og kamina. Har v\u00f3ru tv\u00e6r \u00edb\u00fa\u00f0ir, ein \u00ed ne\u00f0ra og ein uppi \u00e1 loftinum.<\/p>\n\n\n\n

Ta\u00f0 var trongligt \u00ed Botni, har v\u00f3ru n\u00f3gv f\u00f3lk \u00ed h\u00fasi tey fyrstu \u00e1rini. Fleiri fer\u00f0ir skriva\u00f0i Johan Djurhuus \u00e1 H\u00f8gugeil til s\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 um at byggja ein tilbygning, so at hann kundi vera fyri seg sj\u00e1lvan saman vi\u00f0 s\u00ednum, men ikki fyrrenn \u00ed 1937 var\u00f0 hesin tilbygningur gj\u00f8rdur.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd Botni var gott og hugnaligt at vera um summari\u00f0, at vakna upp vi\u00f0 fuglasangi. Ta\u00f0 var heitt \u00ed Botni, t\u00e1 s\u00f3lin s\u00e1. Summarkv\u00f8ldini var botnurin l\u00edkasum bl\u00e1ur \u00e1 liti, og uttanfyri l\u00f3gu f\u00e1mjinsb\u00e1tarnir og fiska\u00f0u<\/p>\n\n\n\n

Men um veturin haraftur\u00edm\u00f3ti \u00ed myrkrinum, og t\u00e1 \u00f3dnarve\u00f0ur var, var ikki so tespiligt at vera \u00ed Botni, langt burturi fr\u00e1 \u00f8\u00f0rum f\u00f3lki. T\u00e1 st\u00f3rkavi var, var fryktandi fyri omanlopi, og t\u00e1 brim var, var fryktandi fyri, at ta\u00f0 kundi gera ska\u00f0a upp \u00e1 h\u00fasini. Ta\u00f0 hendi seg onkunt\u00ed\u00f0, at brimi\u00f0 breyt ni\u00f0an til ta\u00f0 gamla elektrisitetverki\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

T\u00e1 b\u00f8rn \u00ed sk\u00falaaldri v\u00f3ru \u00ed Botni, var\u00f0 sk\u00fali hildin. Johan \u00e1 H\u00f8gugeil hev\u00f0i til uppg\u00e1vu at l\u00e6ra b\u00f8rnini, men fyrst \u00ed 1930-unum var Hans David Petersen \u00ed Gar\u00f0inum fer\u00f0al\u00e6rari \u00ed Botni og \u00e1 Nesi. T\u00e1 gingu Harry, H\u00e5kun og Astrid \u00ed sk\u00fala hj\u00e1 honum. Broeng, sum t\u00e1 var fyrstil\u00e6rari \u00ed V\u00e1gi, yvirhoyrdi b\u00f8rnini eisini onkunt\u00ed\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

Spanska sj\u00fakan<\/em>
T\u00e1 i\u00f0 spanska sj\u00fakan gekk \u00ed 1922, var\u00f0 Botnur sperra\u00f0ur Kom sj\u00fakan \u00ed Botn, kundi ta\u00f0 henda, at \u00f8ll V\u00e1gs bygd l\u00e1 uttan elektrisitet. Eingin slapp \u00far Botni ella \u00ed Botn. Vi\u00f0 varuni \u00ed Botn var ta\u00f0 solei\u00f0is, at teir \u00e1 G\u00f8r\u00f0unum b\u00f3ru varuna ni\u00f0an um gar\u00f0arnar, l\u00f8gdu hana har, me\u00f0an f\u00f3lk \u00far Botni gingu oman fyri varuna, og t\u00e1 i\u00f0 menninir v\u00f3ru farnir omanaftur til V\u00e1gs, f\u00f3ru menn \u00far Botni eftir varuni og b\u00f3ru hana oman \u00ed Botn<\/p>\n\n\n\n

Kommunubygningur \u00ed L\u00e1gab\u00f8<\/strong>
Stutt eftir at elektrisiteti\u00f0 var komi\u00f0, bygdi kommunan st\u00f3r h\u00fas \u00ed L\u00e1gab\u00f8. \u00c1 loftinum var st\u00f3r \u00edb\u00fa\u00f0 til el-verkstj\u00f3ran, \u00ed stovuh\u00e6ddini v\u00f3ru \u00ed uttara enda skrivstovur hj\u00e1 elektrisitetsverkinum, \u00ed mi\u00f0juni telefonst\u00f8\u00f0 (centralurin), og \u00ed vestara enda v\u00f3ru skrivstovur hj\u00e1 kommununi. \u00cd kjallaranum var goymsla. Seinni helt Su\u00f0uroyar Sparikassi til \u00ed einum r\u00fami \u00ed kjallaranum, tey fyrstu \u00e1rini.<\/p>\n\n\n\n

N\u00f3gv av teimum eldru h\u00f8vdu ilt vi\u00f0 at fata, at ta\u00f0 skuldi bera til at f\u00e1a elektrisitet \u00far Ryskivatni, og at ta\u00f0 kundi bera til at f\u00e1a eina gr\u00fdtu at k\u00f3ka \u00e1 eini pl\u00e1tu, ta\u00f0 kundu tey ikki forstanda. Men til bar, og v\u00e1gbingar v\u00f3ru gla\u00f0ir fyri elektrisiteti\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

Lj\u00f3sfestin<\/strong>
Sj\u00e1lv veitslan, lj\u00f3sfestin, var \u00ed sk\u00falanum tann 18. juli 1921. Alt byrja\u00f0i vi\u00f0, at \u00bbSmiril\u00ab flaggskr\u00fdddur kom siglandi inn eftir fj\u00f8r\u00f0inum \u00ed f\u00ednasta summarve\u00f0ri. 21 skot v\u00f3r\u00f0u loyst av, so hart, at ta\u00f0 dundi \u00ed fj\u00f8llunum. Einir 100 v\u00e1gbingar, umframt r\u00edkisdagsmenninar Oliver Effers\u00f8e og Andrass Samuelsen og l\u00f8gtingsmannin J\u00f3annes Patursson, settust til bor\u00f0s \u00ed teirri uppskr\u00fdddu sk\u00falastovuni. Forma\u00f0urin \u00ed \u00bbForstandaraskapinum\u00ab bey\u00f0 \u00f8llum at vera v\u00e6lkomnum, og t\u00e1 ta\u00f0 var vor\u00f0i\u00f0 somiki\u00f0 myrkt, at lj\u00f3s kundi tendrast, l\u00fdsti hann elektrisitetsverki\u00f0 tiki\u00f0 \u00ed n\u00fdtslu. Hetta var ein st\u00f3r l\u00f8ta, t\u00e1 tey fyrstu elektrisku lj\u00f3sini v\u00f3r\u00f0u tendra\u00f0. N\u00f3gvar talur v\u00f3r\u00f0u hildnar, og aftan\u00e1 bor\u00f0haldi\u00f0, var\u00f0 dansa\u00f0 alla n\u00e1ttina.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Lystb\u00e6k var elverksstj\u00f3ri \u00ed 34 \u00e1r<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Hamnes og Lystb\u00e6k<\/strong>
Tey \u00e1rini Hamnes var verkstj\u00f3ri, var ta\u00f0 solei\u00f0is, at eingir m\u00e1larar v\u00f3ru. F\u00f3lk tekna\u00f0u seg fyri so og so n\u00f3gvar hestar, t.d. 1 ella 2 hestar, kanska onkur 1\/2 hest. Eitt t\u00f3l var\u00f0 sett upp vi\u00f0 einum avbr\u00f3tara. Ta\u00f0 galt um hj\u00e1 f\u00f3lki ikki at seta ov n\u00f3gv til \u00edsenn. Ein hestur er mettur til uml. 740 watt. Hendi ta\u00f0, at ov n\u00f3gv var\u00f0 sett til samstundis, f\u00f3r at hurra \u00ed hesum t\u00f3linum. So var at skunda s\u00e6r at sl\u00f8kkja fyri einum ovni t.d., inntil komi\u00f0 var ni\u00f0ur \u00e1 ta mark, sum ein hev\u00f0i tekna\u00f0 seg fyri. So var alt \u00ed lagi aftur. Tey k\u00f3kiambo\u00f0, sum f\u00f3lk h\u00f8vdu, kundu ikki br\u00fakast, t\u00e1 elektriciteti\u00f0 kom; ney\u00f0ugt var at f\u00e1a s\u00e6r n\u00fdggjar ketlar og n\u00fdggjar gr\u00fdtur o.t.l. So hetta var nokk so kostna\u00f0armiki\u00f0 at f\u00e1a s\u00e6r beinanvegin.<\/p>\n\n\n\n

T\u00e1 Lystb\u00e6k kom, v\u00f3ru m\u00e1larar settir upp. \u00cd t\u00ed privata h\u00fasarhaldinum v\u00f3ru tvey sl\u00f8g: ein m\u00e1lari var til lj\u00f3s, og ein var til ta\u00f0 tekniska, ovnar, k\u00f3kipl\u00e1tur o.t.l.<\/p>\n\n\n\n

1930-\u00e1rini<\/strong>
Ta\u00f0 v\u00edsti seg at vera trupult at f\u00e1a verki\u00f0 at ganga f\u00edggjarliga. Tann framleidda elmegin um \u00e1ri\u00f0 l\u00e1 um 1 milli\u00f3n kwt. Ta fyrstu t\u00ed\u00f0ina var n\u00f3gv br\u00fakt, men t\u00e1 t\u00e6r ringu t\u00ed\u00f0irnar komu \u00ed 30-unum, m\u00e1tti sparast mest m\u00f8guligt. El-n\u00fdtslan minka\u00f0i t\u00e1 r\u00e6ttuliga n\u00f3gv, og verki\u00f0 fekk minni \u00ed innt\u00f8ku. Fyri at b\u00f8ta um hetta og f\u00e1a meira \u00ed innt\u00f8ku setti \u00bbelektrisitetsnevndin eitt uppskot fram um at h\u00e6kka pr\u00edsirnar. T\u00e1 hetta fr\u00e6ttist millum f\u00f3lk \u00ed bygdini, gj\u00f8rdist r\u00e6ttulig \u00f8sing um hesar \u00e6tla\u00f0u pr\u00edsh\u00e6kkingar – f\u00f3lk hev\u00f0i ikki r\u00e1\u00f0 at gjalda, sum t\u00ed\u00f0irnar v\u00f3ru – og serliga ill v\u00f3ru tey um ta\u00f0 fasta gjaldi\u00f0, sum eftir \u00e6tlanini skuldi setast til 48 kr\u00f3nur um \u00e1ri\u00f0. V\u00e6l yvir 100 undirskriftir v\u00f3r\u00f0u savna\u00f0ar saman og sendar \u00bbforstandarskapinum\u00ab sum m\u00f3tm\u00e6li. Hetta f\u00f8rdi vi\u00f0 s\u00e6r, at \u00bbelektricitetsnevndin\u00ab aftur m\u00e1tti koma vi\u00f0 n\u00fdggjum uppskoti vi\u00f0 broyting av pr\u00edsunum. Eftir hesum n\u00fdggja uppskotinum var ta\u00f0 fasta gjaldi\u00f0 sett til 36 kr\u00f3nur um \u00e1ri\u00f0, pr\u00edsirnir fyri eln\u00fdtslu v\u00f3ru settir til 40 oyru fyri kwt, fyri h\u00fasarhaldsn\u00fdtslu (k\u00f3ki-pl\u00e1tur o.t.l.) var\u00f0 pr\u00edsurin settur til 3 \u00bd oyra fyri kwt.<\/p>\n\n\n\n

Kr\u00edgs\u00e1rini<\/strong>
Undir kr\u00edgnum vaks el- n\u00fdtslan munandi aftur \u00ed t\u00ed privata h\u00fasarhaldinum. Ofta var belastningurin \u00e1 verkinum so n\u00f3gvur, at ney\u00f0ugt var at st\u00f8\u00f0ga verkinum eitt \u00e1v\u00edst t\u00edmatal av d\u00f8gninum. Ei\u00f0isbanin kravdi n\u00f3gv, og ta\u00f0 hendi seg, at ta\u00f0 m\u00e1tti sl\u00f8kkjast fyri elektricitetinum \u00ed bygdini, me\u00f0an b\u00e1tarnir v\u00f3r\u00f0u drignir heim.<\/p>\n\n\n\n

T\u00e1 l\u00edti\u00f0 vatn var, t\u00e1 ta\u00f0 ikki hev\u00f0i regna\u00f0 \u00ed longri t\u00ed\u00f0, m\u00e1ttu teir minka um n\u00fdtsluna. T\u00e1 var\u00f0 ofta verki\u00f0 st\u00f8\u00f0ga\u00f0 um n\u00e1ttina.<\/p>\n\n\n\n

Tv\u00f8royri f\u00e6r el \u00ed 1928<\/strong>
\u00cd november 1922 hev\u00f0i s\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 \u00ed V\u00e1gi fund um m\u00f8guliga s\u00f8lu av elektrisiteti til Fro\u00f0biar s\u00f3kn. Avgj\u00f8rt var at skriva til Fro\u00f0biar s\u00f3knar kommunu og spyrja, um teir h\u00f8vdu \u00e1huga \u00ed at f\u00e1a elektrisitet \u00far V\u00e1gi, og um so var, so f\u00e1a samr\u00e1\u00f0ingar \u00ed lag. Um Fro\u00f0biar kommuna hevur svara\u00f0 aftur, s\u00e6st ikki, men eingin fundur hevur veri\u00f0 \u00ed s\u00f3knarst\u00fdrinum urn m\u00e1li\u00f0 aftur t\u00e1.<\/p>\n\n\n\n

Tv\u00f8royri umhugsar s\u00edtt egna elektrisitetverk<\/em>
Fro\u00f0biar s\u00f3knar kommuna hev\u00f0i mi\u00f0skei\u00f0is \u00ed 1920-unum sett seg \u00ed samband vi\u00f0 eitt danskt verkfr\u00f8\u00f0ingafelag \u00ed Odense, A\/S V. Rasmussen, og spurt seg fyri um m\u00f8guleikan fyri einum sj\u00e1lvst\u00f8\u00f0ugum kommunalum elektrisitetverki. Eftir \u00e6tlan skuldi hetta elektrisitetverki\u00f0 geva elektrisitetveiting til allan Trongisv\u00e1gsfj\u00f8r\u00f0, t.v.s til umlei\u00f0 350 h\u00fasarhald. Kostna\u00f0urin var einar 2-300.000 kr., og elektrisitetverki\u00f0 kundi standa li\u00f0ugt vi\u00f0 \u00e1rsenda 1927. Talan var um eitt l\u00e1gspenningsverk.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Elverki\u00f0 \u00ed Trongsiv\u00e1gi <\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

M\u00e1li\u00f0 um elektrisitetverki\u00f0 var fyri \u00ed tinginum. Men har fall m\u00e1li\u00f0 um l\u00e1nt\u00f8ku til eitt sj\u00e1lvst\u00f8\u00f0ugt elektrisitetverk. Su\u00f0uroyarbla\u00f0i\u00f0 F\u00f8royat\u00ed\u00f0indi<\/em>, sum kom \u00fat \u00e1 Tv\u00f8royri, skriva\u00f0i fleiri greinir um elektrisitetm\u00e1li\u00f0 (bla\u00f0stj\u00f3ri: Herluf B. Thomsen). Bla\u00f0i\u00f0 skriva\u00f0i m.a., … T\u00e1 i\u00f0 l\u00f8gtingi\u00f0 n\u00fa yvir fyri kommununi ger galdandi, at ta\u00f0 m\u00e1tti bori\u00f0 til at funni\u00f0 \u00fatvegir fyri at f\u00e1a n\u00fdtt ta ikki-n\u00fdttu elmegina \u00ed V\u00e1gi flutta til Trongisv\u00e1gs, so m\u00e1 hetta ver\u00f0a at fata solei\u00f0is, at vit um stutta t\u00ed\u00f0 kunna v\u00e6nta at f\u00e1a elektrisitet \u00far V\u00e1gi upp\u00e1 eins g\u00f3\u00f0ar treytir, sum vit kunna f\u00e1a vi\u00f0 at byggja okkara egna elverk. \u00cd so fall er ta\u00f0 ein sj\u00e1lvfylgja, at vit heldur vilja samarbei\u00f0a vi\u00f0 V\u00e1g enn at binda kapital \u00ed eitt n\u00fdtt elektrisitetverk.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 1928 var\u00f0 h\u00e1spenningslinjan l\u00f8gd \u00far Botni og nor\u00f0ur \u00e1 Tv\u00f8royri, og \u00ed desember sama \u00e1r var\u00f0 elektrisiteti\u00f0 sett til \u00e1 Tv\u00f8royri. Sama \u00e1r var\u00f0 ein n\u00fdggj 400 HK turbina sett upp \u00ed Botni.<\/p>\n\n\n\n

Sum nevnt a\u00f0rasta\u00f0ni var elektrisitetn\u00fdtslan \u00ed 1930-unum ikki so st\u00f3r, at elektrisitet\u00adverki\u00f0 \u00ed Botni ikki kl\u00e1ra\u00f0i at framlei\u00f0a ta\u00f0 ney\u00f0uga elektrisiteti\u00f0. Men undir kr\u00edgnum vaks elektrisitetn\u00fdtslan heilt n\u00f3gv, og ta\u00f0 var greitt, at elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni framyvir ikki f\u00f3r at kl\u00e1ra elek- trisitett\u00f8rvin.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 1950 var\u00f0 t\u00ed ein 500 HK dieselmotorur settur upp \u00ed Trongisv\u00e1gi, hann var\u00f0 settur til \u00ed februar 1951, og hann var\u00f0 n\u00fdttur, t\u00e1 i\u00f0 ov l\u00edti\u00f0 vatn var til verki\u00f0 \u00ed Botni. \u00cd 1951 framleiddi hann 477.630 kwt.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 1972 var\u00f0 elverki\u00f0 \u00ed Trongisv\u00e1gi \u00fatbygt, eitt n\u00fdtt maskinfundament var\u00f0 gj\u00f8rt, eitt k\u00f8livatnsanlegg var\u00f0 gj\u00f8rt vi\u00f0 vatni \u00far St\u00f3r\u00e1, og ein 2 800 HK NOHAB dieselmotorur vi\u00f0 einum Str\u00f8mberg generatori og hj\u00e1lpimaskinum var\u00f0 settur upp. Ta\u00f0 600 HK mobilaggregati\u00f0, i\u00f0 st\u00f3\u00f0 \u00ed Trongisv\u00e1gi, var\u00f0 flutt til Sands, har trupulleikar v\u00f3ru vi\u00f0 el-framlei\u00f0sluni.<\/p>\n\n\n\n

Fyrst \u00ed 1980-unum \u00f8ktist elframlei\u00f0slan, serliga eftir \u00fatbygging av flakavirkjunum og at eitt n\u00fdtt flakavirki var\u00f0 komi\u00f0 \u00ed Hvalba.<\/p>\n\n\n\n

Eftir at V\u00e1gsverki\u00f0 var komi\u00f0, var\u00f0 ikki so n\u00f3gv press \u00e1 motorunum \u00ed Trongisv\u00e1gi, teir v\u00f3ru mest fyri at taka til, um \u00e1st\u00f3\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

V\u00e1gsverki\u00f0 framleiddi 13,5 GWh og bar sostatt meginpartin av framlei\u00f0sluni \u00ed Su\u00f0uroy, me\u00f0an \u00e1rini frammanundan v\u00f3ru ta\u00f0 motorarnir \u00e1 Tv\u00f8royri, i\u00f0 m\u00e1ttu bera byr\u00f0una. \u00cd november 2009 var\u00f0 n\u00fdggj koplingsst\u00f8\u00f0 tikin \u00ed br\u00fak \u00e1 elverkinum \u00ed Trongisv\u00e1gi.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Pelast\u00f8\u00f0 vi\u00f0 \u00d3sagar\u00f0 (mi\u00f0skei\u00f0is \u00e1 myndini)<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Elektrisitet\u00fatbyggingin \u00ed Su\u00f0uroynni <\/strong>
Undir kr\u00edgnum gj\u00f8rdist ta\u00f0 p\u00fara greitt, at elektrisitetframlei\u00f0slan til t\u00e6r bygdirnar \u00ed Su\u00f0uroy, sum fingu elektrisitet, var alt ov l\u00edtil. So skj\u00f3tt sum kr\u00edggi\u00f0 var li\u00f0ugt, var\u00f0 fari\u00f0 undir at kanna m\u00f8guleikarnar fyri st\u00f8rri elektrisitetframlei\u00f0slu, solei\u00f0is at eisini hinar bygdirnar \u00ed Su\u00f0uroynni, sum enn ikki h\u00f8vdu fingi\u00f0 elektrisitet, kundu koma vi\u00f0 Sum st\u00f8\u00f0an var, var elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni sl\u00f8kt ikki bara um n\u00e1ttina, men \u00ed fleiri t\u00ed\u00f0arskei\u00f0um, eisini fleiri t\u00edmar um dagin. Sj\u00e1lvur elverksstj\u00f3rin Lystb\u00e6k heitti \u00e1 s\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 um at gera skorstein \u00ed kommunubygningin \u00ed L\u00e1gab\u00f8 (har hann b\u00fa\u00f0i), og f\u00e1a uppsettan brenniovn til telefonst\u00f8\u00f0ina, komf\u00fdr og brenniovn til s\u00edna \u00edb\u00fa\u00f0 og brenniovn til kommunuskrivstovuna, sum alt var \u00ed sama bygningi.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd hesum \u00e1runum var\u00f0 n\u00f3gv tosa\u00f0 um elveitingina \u00ed Su\u00f0uroynni Ta\u00f0 var greitt, at elveitingin \u00ed Su\u00f0uroy m\u00e1tti \u00fatbyggjast solei\u00f0is, at allar bygdir fingu elektrisitet.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd apr\u00edl 1948 leg\u00f0i Diemar verkfr\u00f8\u00f0ingur, sum V\u00e1gs kommuna hev\u00f0i bi\u00f0i\u00f0 gera eina \u00fatbyggingar\u00e6tlan fyri Su\u00f0uroynna,  s\u00ednar \u00fatbyggingar\u00e6tlanir fram fyri s\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 \u00ed V\u00e1gi. Hann hev\u00f0i gj\u00f8rt verk\u00e6tlan fyri \u00fatbygging \u00ed Hovi, vi\u00f0 St\u00f3rafoss og vi\u00f0 Ryskivatn eins og \u00fatskifting av r\u00f8runum oman \u00ed Botn. S\u00f3knarst\u00fdri\u00f0 vi\u00f0t\u00f3k \u00e1 fundinum, har verk\u00e6tlanin hj\u00e1 Diemar var fyri, at bi\u00f0ja \u00f8ll s\u00f3knarst\u00fdrini \u00ed oynni til fundar um elektrisitetveiting til alla oynna.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd mai 1949 leg\u00f0i Fonsdal verkfr\u00f8\u00f0ingur fram s\u00edna verk\u00e6tlan um \u00fatbygging av elektrisitetframlei\u00f0sluni \u00ed Su\u00f0uroy: 1 \u00c1in Mikla \u00ed F\u00e1mjin gevur 1 600 000 kwt, 2 Kirkjuvatn gevur 1 000 000 kwt, 3 Hovsvatn gevur 6 000 000 kwt. At leggja linju til hv\u00f8rt h\u00fasi\u00f0 \u00ed oynni var\u00f0 mett til at kosta 1 150 000 kr , at \u00fatbyggja Kirkjuvatn mett at kosta 800 000 kr , og at \u00fatbyggja Hovsv\u00f8tnini mett at kosta 2 300 000 kr. Eingin \u00fatrokning var gj\u00f8rd vi\u00f0v\u00edkjandi \u00fatbygging av \u00c1nnu Miklu.<\/p>\n\n\n\n

Allir partar v\u00f3ru samdir um, at tann fyrsta \u00fatbyggingin \u00ed Su\u00f0uroy skuldi fara fram vi\u00f0 Hovs\u00e1, og at \u00f8ll elveitingin \u00ed Su\u00f0uroy \u00e1tti at veri\u00f0 umsitin av einum felagskommunalum felagi. Partarnir, t. v. s. f\u00f8roysku og donsku myndugleikarnir ynsktu, at b\u00e1\u00f0ir verkfr\u00f8\u00f0ingarnir arbeiddu saman fyri at f\u00e1a besta \u00farsliti\u00f0 Harafturat skuldi Lystb\u00e6k, sum hev\u00f0i st\u00f3ra vitan um alt elm\u00e1li\u00f0, vera vi\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

R\u00f8rini oman \u00ed Botn<\/strong>
Men ney\u00f0ugt var at fara undir at leggja n\u00fdggj r\u00f8r oman \u00ed Botn beinanvegin, l\u00edka\u00f0 miki\u00f0 hvussu \u00farsliti\u00f0 var\u00f0 av elveiting \u00ed oynni. L\u00e1n var\u00f0 tiki\u00f0 upp\u00e1  700 000 kr. R\u00f8rini l\u00f3gu \u00ed V\u00e1gi Gomlu r\u00f8rini v\u00f3ru illa farin, so fryktandi var fyri, at \u00f3happ kundi henda hv\u00f8nn dag, ta\u00f0 skuldi vera.<\/p>\n\n\n\n

Vegur var\u00f0 lagdur ni\u00f0an gj\u00f8gnum Dalin, og elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy, sum ta\u00f0 \u00e6t fr\u00e1 1955, gj\u00f8rdi veg fr\u00e1 H\u00e1lsum og nor\u00f0ur til r\u00f8rini, sum v\u00f3ru \u00far Ryskivatni. \u00cd 1956-57 v\u00f3r\u00f0u n\u00fdggj r\u00f8r l\u00f8gd.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 1999\/2000 v\u00f3r\u00f0u r\u00f8rini skift \u00fat aftur, \u00far Ryskivatni og oman \u00ed Botn. Hetta arbei\u00f0i\u00f0 vardi \u00fat \u00e1 heysti\u00f0 2000. Ta\u00f0 var fyrit\u00f8kan Byggitek, J\u00f3gvan Waagstein var stj\u00f3ri, sum gj\u00f8rdi arbei\u00f0i\u00f0. Ein n\u00fdggjur ventilur var\u00f0 gj\u00f8rdur vi\u00f0 Ryskivatn, og st\u00e1lr\u00f8r v\u00f3r\u00f0u l\u00f8gd oman \u00ed Botn.<\/p>\n\n\n\n

Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy<\/strong>
Kommunurnar \u00ed Su\u00f0uroy h\u00f8vdu leingi hugsa\u00f0 um at gj\u00f8rt eitt interkommunalt elektrisitetfelag \u00ed Su\u00f0uroy. \u00c1 fundi \u00ed arbei\u00f0smannafelagsins h\u00fasi \u00ed V\u00e1gi tann 22. februar 1954 v\u00f3ru umbo\u00f0 fyri allar kommunur \u00ed Su\u00f0uroy uttan Hvalbiar kommunu komin saman fyri at fyrireika stovnanina av einum interkommunalum elektrisitetfelagi. \u00ed Hvalba var ta\u00f0 solei\u00f0is, at kommunan 1951 bygdi eitt motorverk vi\u00f0 tveimum motorum. Hvalbiar kommuna gj\u00f8rdist t\u00f3 limur \u00ed Elfelagnum Su\u00f0uroy stutt eftir stovnanina.<\/p>\n\n\n\n

Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy, sum kom at virka fr\u00e1 1. januar 1955, yvirt\u00f3k ognirnar hj\u00e1 elektrisitetverkinum \u00ed Botni vi\u00f0 6,6 kv h\u00e1spenningslinjuni, transformaratornunum og l\u00e1gspenningslinjunum fyri restskuldina tann 11. desember 1954, uppgj\u00f8rt til um 525.000 kr., dieselst\u00f8\u00f0ina \u00ed Trongisv\u00e1gi, vi\u00f0 6,6 kv h\u00e1spenningslinjuni, transformaratomunum og l\u00e1gspenningslinjunum fyri restskuldina tann 11. desember 1954, uppgj\u00f8rt til um 413.000 kr., l\u00e1gspenningslinjurnar og transformaratorn \u00ed Porkeri fyri restskuldina 42.500 kr. og l\u00e1gspenn-ingslinjumar \u00ed Hvalba. Kommunurnar skulu framvegis eiga g\u00f8tulj\u00f3sini. R\u00f8rini, sum v\u00f3r\u00f0u keypt eftir kr\u00edggi\u00f0 at leggja oman \u00ed Botn, og sum V\u00e1gs kommuna hev\u00f0i goldi\u00f0, v\u00f3r\u00f0u seld til Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy fyri 240.000 kr.<\/p>\n\n\n\n

Ta\u00f0 var me\u00f0an elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy virka\u00f0i, at hinar bygdirnar \u00ed Su\u00f0uroy, sum ikki h\u00f8vdu havt elektrisitet, n\u00fa fingu ta\u00f0. Hesar bygdir v\u00f3ru: Bygdirnar \u00ed Sumbiar s\u00f3kn, Hov, F\u00e1mjin og Sandv\u00edk. Ta\u00f0 var eisini, me\u00f0an Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy virka\u00f0i, at \u00e6tlanir v\u00f3ru um at \u00fatbyggja elektrisitetframlei\u00f0sluna \u00ed Su\u00f0uroy, vi\u00f0 ta\u00f0 at ta\u00f0 var greitt, at tann elektrisitetmongd, sum kundi f\u00e1ast \u00far Botni og fr\u00e1 diesel-verkinum \u00e1 Tv\u00f8royi ikki framyvir f\u00f3r at n\u00f8kta elektrisitett\u00f8rvin \u00ed Su\u00f0uroy. \u00ed 1958 var\u00f0 m\u00e1li\u00f0 vi\u00f0gj\u00f8rt \u00e1 tingi um \u00fatbygging av elektrisitet-veitingini i Su\u00f0uroy. Talan var um tr\u00edggjar \u00e6tlanir afturat verkinum \u00ed Botni. T\u00e6r v\u00f3ru 1) dieselverk, 2) dampverk og 3) vatnverk vi\u00f0 \u00fatbygging av Hovsvatni. Elfelagi\u00f0 samtykti \u00e1 fundi, at besta loysnin var at gera \u00fatbyggingina av Hovsvatni. Henda \u00fatbyggingin var\u00f0 mett at kosta um 9,8 mill. kr. A\u00f0rar \u00fatbyggingar\u00e6tlanir v\u00f3ru eisini umr\u00f8ddar. Men hesar \u00e6tlanir, sum Diemar og Fonsdal h\u00f8vdu lagt fram, gj\u00f8rdust ikki veruleiki, t\u00ed \u00ed mars 1962 g\u00f3\u00f0t\u00f3k elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy ta\u00f0 uppskoti\u00f0, sum verfr\u00f8\u00f0ingafel\u00f8gini A\/S H\u00f8jgaard & Schultz og P.A. Pedersen h\u00f8vdu gj\u00f8rt um \u00fatbyggingina. Hetta var um ta t\u00ed\u00f0ina, samr\u00e1\u00f0ingar v\u00f3ru um uppt\u00f8ku \u00ed SEV.<\/p>\n\n\n\n

Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy fer upp \u00ed SEV \u00ed 1963<\/strong>
\u00c1 nevndarfundi 16 oktober 1961 \u00ed Elfelagnum Su\u00f0uroy var\u00f0 samtykt, at \u201eNevndin \u00e1sannar, at \u00ed okkara l\u00edtla samfelag ver\u00f0a l\u00edkindini at f\u00e1a ney\u00f0uga elektrisitetmegi til vegar fyri r\u00edmuligan kostna\u00f0 betri, um flest m\u00f8guligar kommunur eru \u00ed felagsskapi \u2026.\u201d Limakommunurnar v\u00f3ru: Fro\u00f0biar kommuna vi\u00f0 2.042 f\u00f3lkum, V\u00e1gs kommuna vi\u00f0 1.747 f\u00f3lkum, Hvalbiar kommuna vi\u00f0 829 f\u00f3lkum, Sumbiar kommuna vi\u00f0 651 f\u00f3lkum, Porkeris kommuna vi\u00f0 408 f\u00f3lkum, F\u00e1mjins kommuna vi\u00f0 185 f\u00f3lkum og Hovs kommuna vi\u00f0 183 f\u00f3lkum, \u00ed Su\u00f0uroy tilsamans 6.045 f\u00f3lk.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fdtt el-verk \u00ed Botni \u00ed 1966<\/strong>
Elfelagi\u00f0 Su\u00f0uroy g\u00f3\u00f0t\u00f3k \u00ed mars 1962 ta\u00f0 uppskoti\u00f0, sum verkfr\u00f8\u00f0ingafel\u00f8gini A\/S H\u00f8jgaard & Schultz og P.A. Pedersen h\u00f8vdu gj\u00f8rt um \u00fatbyggingina \u00ed Su\u00f0uroy. \u00cd uppskotinum v\u00f3ru teir ymisku m\u00f8guleikarnir nevndir og umr\u00f8ddir, men \u00ed ni\u00f0urst\u00f8\u00f0uni m\u00e6ltu verkfr\u00f8\u00f0ingafel\u00f8gini til at gera ein 2 800 m langan tunnil \u00far Vatnsnesvatni vesturum, og ha\u00f0ani tunnilin kemur \u00fat \u00ed Botni eina 600 metra langa r\u00f8rlegging oman til ta\u00f0 n\u00fdggja verki\u00f0, sum \u00e6tlanin var at byggja ni\u00f0an fyri ta\u00f0 gamla elverki\u00f0 \u00ed Botni. T\u00e6r gomlu turbinumar, t\u00e6r b\u00e1\u00f0ar fr\u00e1 1921 og tann eina fr\u00e1 1928, skuldu skiftast \u00fat vi\u00f0 eina 2.700 hk turbinu.<\/p>\n\n\n\n

H\u00e1spenningslinjurnar skuldu skiftast fr\u00e1 6,6 kV til 10 kV. Verki\u00f0 \u00ed Botni og dieselverki\u00f0 \u00ed Trongisv\u00e1gi skuldu sostatt arbei\u00f0a saman solei\u00f0is, at t\u00e1 ov l\u00edti\u00f0 vatn var til verki\u00f0 \u00ed Botni, so skuldi verki\u00f0 \u00ed Trongisv\u00e1gi setast \u00ed gongd. N\u00fdggjur dieselmotorur var\u00f0 settur upp \u00ed 1962 \u00ed Trongisv\u00e1gi \u00c1\u00f0renn fari\u00f0 var\u00f0 \u00ed gongd upp\u00e1 arbei\u00f0i\u00f0 \u00ed Botni, var\u00f0 vegur lagdur oman, knappar 3 km til longdar.<\/p>\n\n\n\n

\u00datbyggingin \u00ed Botni var\u00f0 li\u00f0ug \u00ed 1966.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 1967 gj\u00f8rdi H\u00f8jgaard & Schultz uppger\u00f0 yvir kostna\u00f0in av \u00fatbyggingini \u00ed Botni Pr. 30.9.1966 v\u00edsti yvirliti\u00f0, at samla\u00f0i kostna\u00f0ur var 6.664.000 kr\u00f3nur, naka\u00f0 v\u00e6l d\u00fdrari enn upprunaliga mett.<\/p>\n\n\n\n

Vegurin oman \u00ed Botn var\u00f0 gj\u00f8rdur \u00ed 1963 og hann var 2.650 metrar langur.  <\/p>\n\n\n\n

Verki\u00f0 \u00e1 Oyrunum \u2013 V\u00e1gsverki\u00f0  <\/strong>
\u00cd september 1982 var\u00f0 fari\u00f0 undir at byggja eitt n\u00fdtt elektrisitetverk \u00e1 Oyrunum \u00ed V\u00e1gi Hesin bygningur st\u00f3\u00f0 li\u00f0ugur gott og v\u00e6l eitt \u00e1r seinni. Tveir dieselmotorar upp\u00e1 2,7 megawatt hv\u00f8r av slagnum MAN v\u00f3ru settir upp \u00ed t\u00ed n\u00fdggja bygninginum, og motorarnir \u00e1 Oyrunum skuldu vera at taka til, t\u00e1 i\u00f0 elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni ikki kundi n\u00f8kta t\u00f8rvin \u00e1 elektrisiteti \u00ed Su\u00f0uroy. Teir v\u00f3r\u00f0u settir \u00ed gongd \u00ed desember 1983. Vi\u00f0 hesum verkinum var\u00f0 eisini ein automatisering gj\u00f8rd, solei\u00f0is at b\u00e1\u00f0i dieselverki\u00f0 \u00ed Trongisv\u00e1gi og elektrisitetverki\u00f0 \u00ed Botni eru n\u00fa fjarst\u00fdrd fr\u00e1 verkinum \u00e1 Oyrunum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
V\u00e1gsverki<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Ein n\u00fdggjur motorur kom \u00ed 2003 og var li\u00f0ugt uppsettur \u00ed 2004, og 1 mai koyrdi hann. N\u00fdggi motorurin var ein Caterpillar\/MaK 4-takt av slagnum 9CM32 St\u00f8ddin er 4,32 MW svarandi til 5 873 HK. \u00cd sambandi vi\u00f0 n\u00fdggja motorin var\u00f0 verki\u00f0 v\u00ed\u00f0ka\u00f0 eystureftir vi\u00f0 uml 12 metrum.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd 2005 var\u00f0 eitt ney\u00f0streymsverk sett upp \u00e1 V\u00e1gsverkinum, og ta\u00f0 ber vi\u00f0 s\u00e6r, at Su\u00f0uroyggin f\u00e6r streymin skj\u00f3tari aftur, t\u00e1 brek eru. Frammanundan var verki\u00f0 \u00ed Botni at meta sum ney\u00f0streymsverk. V\u00e1gsverki\u00f0 er n\u00fat\u00edmansgj\u00f8rt, og gamli parturin av verkinum er \u00ed dag \u00e1 sama t\u00f8kniliga stigi sum n\u00fdggi parturin.<\/p>\n\n\n\n

\u00datbygging og modernisering fer fram alla t\u00ed\u00f0ina, og vi\u00f0 seinastu \u00fatbyggingina \u00ed 2016 var\u00f0 ein koplingsst\u00f8\u00f0 bygd \u00e1 \u00f8kinum \u00e1 Oyrunum, og ein umfatandi broyting var\u00f0 gj\u00f8rd inni \u00e1 verkinum.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Koplingsst\u00f8\u00f0 vi\u00f0 V\u00e1gsverki\u00f0<\/em><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

SU\u00d0URUROYGGIN GR\u00d8NARI<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Su\u00f0uroyggin \u00e1 odda vi\u00f0 gr\u00f8nari orku <\/strong>
Eina \u00f8ld eftir, at Su\u00f0uroyggin vi\u00f0 vatnorkuverkinum \u00ed Botni gekk \u00e1 odda vi\u00f0 gr\u00f8nu elorkuni \u00ed F\u00f8royum, er Su\u00f0uroyggin aftur karmur um sl\u00f3\u00f0br\u00f3tandi gr\u00f8nar orkuverk\u00e6tlanir. – S\u00f3lorka, vindorka, battar\u00edskipan og n\u00fdggj t\u00f8kni eru n\u00fa sn\u00faningsdepilin.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
S\u00f3lorka \u00ed Sumba<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

S\u00f3lorka \u00ed Sumba<\/strong>
\u00cd Sumba hevur SEV sett eina 262 kW s\u00f3lorkuskipan upp \u00e1 gamla f\u00f3tb\u00f3ltsv\u00f8llinum \u00e1 Krossinum \u00ed g\u00f3\u00f0um samstarvi vi\u00f0 Sumbiar kommunu. S\u00f3lorkuskipanir eru skj\u00f3tar at seta upp, og vi\u00f0l\u00edkahaldi\u00f0 er avmarka\u00f0. Skipanin var\u00f0 kn\u00fdtt \u00ed elneti\u00f0 \u00ed november 2019.<\/p>\n\n\n\n

Besta \u00fart\u00f8kan fekst \u00ed mai, juni og juli. Tilsamans framleiddi s\u00f3lorkulundin \u00ed Sumba 169.000 kWt \u00ed 2020, sum svarar til \u00e1rligu mi\u00f0aln\u00fdtsluna hj\u00e1 \u00e1 lei\u00f0 35 h\u00fasarhaldum. Sum partur av orkusamansetingini \u00ed Su\u00f0uroy kann hon spara V\u00e1gsverkinum umlei\u00f0 35 tons av olju um \u00e1ri\u00f0.<\/p>\n\n\n\n

Endam\u00e1li\u00f0 vi\u00f0 s\u00f3lorkulundini \u00ed Sumba var veruliga at royna s\u00f3lorkut\u00f8kni \u00ed F\u00f8royum. At s\u00f3lorka kann gerast eitt sera gott \u00edskoyti \u00e1 gr\u00f8nu k\u00f3sini, og at 5-7 prosent av samla\u00f0u orkuframlei\u00f0sluni, sum er mett til 600 GWt \u00ed 2030, kunnu koma fr\u00e1 s\u00f3lorku.<\/p>\n\n\n\n

Vindmyllulundin \u00ed Porkerishaganum<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Sl\u00f3\u00f0br\u00f3tandi og avbj\u00f3\u00f0andi verk\u00e6tlan<\/em>
Ta\u00f0 var ein st\u00f3r avbj\u00f3\u00f0ing, t\u00e1 SEV \u00ed 2016 f\u00f3r \u00ed holt vi\u00f0 at kanna m\u00f8guleikan fyri vindmyllum \u00ed Porkerishaga.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd november 2019 v\u00f3ru \u00f8ll loyvi fingin til vega, og fyrstu vikuna \u00ed 2020 var\u00f0 fari\u00f0 undir at grava \u00fat fyri vindmyllulundini \u00ed Porkeri.<\/p>\n\n\n\n

Sj\u00e1lv vindmyllulundin, t.e. t\u00e6r 7 Enercon E44 vindmyllurnar \u00e1 tilsamans 6,3 MW eru t\u00f3 bert ein partur av samla\u00f0u verk\u00e6tlanini, sum eisini fevnir um battar\u00edskipan \u00e1 6 MW og ein synkronkompensator. \u00cd mun til vatnorkuna, sum hevur 100 \u00e1r \u00e1 baki \u00ed Su\u00f0uroy, ber ikki l\u00edka v\u00e6l til at st\u00fdra vindorkuni, sum er \u00f3st\u00f8\u00f0ug. T\u00ed er ikki r\u00e1\u00f0iligt at hava ov n\u00f3gv av \u00f3st\u00f8\u00f0ugari vindorku \u00e1 netinum \u00ed senn. Um vindurin minkar ella veksur, so miki\u00f0, at myllurnar ste\u00f0ga, gongur ta\u00f0 \u00fatyvir streymveitingina. T\u00ed fevnir verk\u00e6tlanin eisini um st\u00f3ra battar\u00edskipan og synkronkompensator fyri at f\u00e1a sum mest burtur \u00far \u00f3st\u00f8\u00f0ugu vindorkuni.<\/p>\n\n\n\n

L\u00edknandi verk\u00e6tlan vi\u00f0 so st\u00f3rum battar\u00edm\u00e1tti og synkronkompensatori er ikki roynd \u00e1\u00f0ur, og talan er t\u00edskil um sl\u00f3\u00f0br\u00f3tandi verk\u00e6tlan, sum hevur vakt \u00e1huga uttanlands. Fleirista\u00f0ni er sama avbj\u00f3\u00f0ing at f\u00e1a sum mest burtur\u00far \u00f3st\u00f8\u00f0ugu vindorkuni og samstundis var\u00f0veita trygga og st\u00f8\u00f0uga elveiting.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Vindmyllulundin \u00ed Porkerishaganum<\/em><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Vi\u00f0 vindmyllulundini \u00ed Porkerishaga gongur Su\u00f0uroyggin \u00e1 odda vi\u00f0 gr\u00f8nari orku \u00ed F\u00f8royum. Her er talan um enn eitt frambrot.<\/p>\n\n\n\n

Vindmyllulundin \u00ed Porkeri \u00f8kir bur\u00f0ardyggu elframlei\u00f0sluna \u00ed Su\u00f0uroynni munandi. N\u00fdggju vindmyllurnar eru mettar at framlei\u00f0a 21 GWt um \u00e1ri\u00f0, um \u00f8ll orkan ver\u00f0ur fingin inn \u00e1 elneti\u00f0. Ta\u00f0 svarar til mi\u00f0aln\u00fdtsluna hj\u00e1 4.000 h\u00fasarhaldum, og oljun\u00fdtslan \u00e1 V\u00e1gsverkinum kann minka umlei\u00f0 4.400 tons um \u00e1ri\u00f0. Seinastu \u00e1rini hevur V\u00e1gsverki\u00f0 br\u00fakt umlei\u00f0 5.000 – 6.000 tons av olju.<\/p>\n\n\n\n

\u00cd sambandi vi\u00f0 vindmyllulundina \u00ed Su\u00f0uroy ver\u00f0ur eisini n\u00fdggj koblingarst\u00f8\u00f0 bygd \u00ed Hei\u00f0unum \u00ed Porkerishaganum. Henda st\u00f8\u00f0in skal eisini r\u00fama battar\u00edst\u00f8\u00f0 og synkronkompensatori, og ver\u00f0ur v\u00e6ntast li\u00f0ug \u00ed \u00e1r.<\/p>\n\n\n\n

Vindmyllurnar \u00ed Porkerishaga hava s\u00ed\u00f0ani fyrstu royndarkoyringarnar \u00ed november 2020 \u00ed \u00e1v\u00eds t\u00ed\u00f0arskei\u00f0 framleitt meira enn 60 prosent av elt\u00f8rvinum \u00ed oynni.<\/p>\n\n\n\n

N\u00fdggja t\u00f8knin fer v\u00e6ntandi at gera ta\u00f0 m\u00f8guligt at koyra n\u00e6rum vi\u00f0 100 prosentum av \u00f3st\u00f8\u00f0ugari orku. – Ta\u00f0 er ikki roynt nakrasta\u00f0ni \u00e1\u00f0ur.<\/p>\n\n\n\n

Vindmyllulundin var formliga yvirtikin av V\u00e1gsverkinum 11. februar 2021.<\/p>\n\n\n\n

Elorkan, sum su\u00f0ringar br\u00faka, ver\u00f0ur n\u00fa framleidd \u00far \u00e1vikavist vatni, vindi, s\u00f3l og olju.<\/p>\n\n\n\n

<\/p>\n\n\n\n

Poul Andreasen<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Poul Andreasen skrivar S\u00f8gan um elektrisitet \u00ed Su\u00f0uroynni \u00ed 100 \u00e1r, vi\u00f0 serligum denti \u00e1 tey fyrstu \u00e1rini 18. juli v\u00f3ru 100 \u00e1r s\u00ed\u00f0ani v\u00e1gbingar fingu elektriskt lj\u00f3s. Hetta var, sum vera man, ein st\u00f3rur dagur, serliga fyri v\u00e1gbingar, at teir sum teir fyrstu \u00ed F\u00f8royum fingu elektrisitet vi\u00f0 vatnmegi. Undirt\u00f8kan var fr\u00e1 fyrsta degi […]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":18772,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[42,1],"tags":[],"class_list":["post-18771","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-folksoga","category-tidindi"],"publishpress_future_action":{"enabled":false,"date":"2026-06-07 12:54:57","action":"change-status","newStatus":"draft","terms":[],"taxonomy":"category","extraData":[]},"publishpress_future_workflow_manual_trigger":{"enabledWorkflows":[]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18771","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=18771"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/18771\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/18772"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=18771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=18771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sudurras.fo\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=18771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}